Bir Alman Romantiği, Caspar David Friedrich

Yaz, ifadecilerin; sonbahar da romantiklerin mevsimidir.

Elbette böyle bir kural yok ama romantizm ait olduğu hüzün öğeleri ile en çok sonbahara yakışır.

Böyle düşünüyor olmama rağmen bugün bir “Alman romantiği”nden söz etmek istiyorum:

Caspar David Friedrich.

Ressamımız çocukken donmuş deniz üzerinde abisi ile paten kayarken buz kırılmış, içine düşmüş ve abisi de onu kurtarmaya çalışırken ölmüş. Friedrich, sonrasında bu acıyla baş edemeyip intihar girişimde bulunmuş; boğazını kesmeyi denemiş ama başarılı olamamış. Yara izini saklamak için de sakal bırakmış.

Eğer eserlerinde bir melonkolinin varlığından bahsediyorsak bunu çocukluğundan itibaren yaşadığı acılara yormak yerinde olabilir.

Kopenhag Sanat Akademisi’ne yazıldıktan sonra resim sanatına gönül veren ressam, romantiklerle tanıştıktan sonra da kendi yolunu belirlemiş oldu.

Resimlerinde doğaya düşkünlüğünü net olarak gözlemleyebiliyoruz; dağlar, kırlar, Kuzey Denizi…

Onun verdiği doğada, doğanın dinamizmine değil de melankolisine, kasvetine, kendi içsel hüznüne, kederine rastlarız.

Muhteşem üç resminden bahsedeceğim ben;

  • The Stages of Life

“Yaşamın Evreleri” olarak bilinir.

5429E800-7D39-429B-9499-B434BB8968F0

Hüzünlü iç dünyasına göndermelerle dolu bu resmi, ölümünden altı yıl önce, altmış yaşındayken yapmış.

Resimde, farklı uzaklıklarda beş gemi var ve her biri hayatın farklı bir dönemini işaret ediyor. Yüzüyorlar çünkü hayat da durağan değil; sürüyor.
Kıyıda görülen ileri bakan yaşlı adamın, ressamın kendisi olduğu düşünülüyor. Onun ön tarafındaki şapkalı bey yetişkinliği, hoş hanım gençliği, güzelliği; çocuklar da çocukluğu, hayatın başlangıcını sembolize ediyor.

Bazı gemiler yakında, bazıları artık çok uzaklaşmış. Ortada direği haç olan bir gemi var. Bu imgeye rağmen bu resim öteki dünya gibi dini öğelerle değil de hayatın güzelliği, geçiciliği, hızlı olarak akıp gitmesi ve onun özlem ve hüznü ile değerlendirilir. Ressam inançlı biri ama bu resimde dini mana okunmuyor.

Müze der Bildenden Künste, Leipzip, Almanya’da görülebilir.

  • Wanderer Above the Sea of Fog

“Sis Denizinde Amaçsızca Dolaşan Adam” olarak bilinir.

300A506E-A9EE-4CC4-A27E-1C35A54215E2

Evlendiği sene yaptığı bu tablo; canlanan duygularını bastırmaya çalışırken verdiği kişisel mücadelenin ifadesi olabilir diye yorumlanıyor sanat çevrelerinde.

Hamburg Sanat Galerisi’nde sergileniyor.

Bana “Le Petit Prince”i hatırlatıyor. Sarı saçlarıyla gözümde canlanıveriyor. Gezegeninin üzerinde, yanında koyunu ve çiçeğiyle uzay boşluğuna baktığını görebiliyorum. Sanki ondaki düşünce, tavır, bakış burada da var.

Resimde sanat da en nihayetinde sözkonusu “işin” bize verdiği his, çağrıştırdığı duygu değil mi?

  • Abtei im Eichwald

“Meşe Ormanında Manastır” olarak bilinir.

Resimde, “Gotik” tabir edilen yıkık dökük bir kiliseye doğru ilerleyen cenaze alayı içindeki keşişleri görürüz. Manastırın artık sadece bir kalıntıdan ibaret duvarı, puslu  ve karanlık ortam, çıplak ağaçlar, mezar taşları bize Friedrich resminin bütün karakteristiğini sunar.

48F34A16-C607-4D20-B520-3CDC64A44F7F

Alte Nationalgalerie, Berlin‘de görülebilir.

Bu müthiş ressam olanca hüznü, iç kasveti, huzursuzluğu içinde dahi yaşam barındırıyor bence.

Romantizm akımının o dönem edebiyatındaki baskın varlığından kendi yaşamsal koşulları nedeniyle üst düzeyde etkilenmiş ve bu müthiş ifade yeteneğini bizlere sunmuş bu büyük isme duyduğum hayranlığı birkaç satır ile ifade etmem oldukça zor.

Bir sanatçının hammaddesi de sanırım bu; olağanüstü bir heyecan ve tutku uyandırabilme yeteneği,.

Bir Alman Romantiği, Caspar David Friedrich” için 2 yorum

  1. Yazılarını merak ve heyecan içinde bekleyip, okuduktan sonra her seferinde işte bu diyorum. Hep aynı haz.

    Liked by 1 kişi

    1. Hayat Sanat Meselesi 20 Temmuz 2018 — 10:25

      Teşekkür ederim Başak:)

      Beğen

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close